Bağdat İşbirliği ve Ortaklık Zirvesi’nin Ardından (1)

           Bağdat İşbirliği ve Ortaklık Zirvesi’nin Ardından

(1)

Dr. Şemsettin Küzeci

 Bağdat İşbirliği ve Ortaklık Zirvesi

Bağdat Dostluk ve işbirliği zirvesi 28 Ağustos 2021 tarihinde Irak’ın Başkenti Bağdat’ta düzenlendi. Irak ve bölge ile ilgili bir dizi konuyu görüşmek üzere 10 ülkeden(Irak, Fransa, Türkiye, İran, Sudi Arabistan, Katar, Kuveyt, Mısır, Ürdün ve Birleşik Arap Emirliği) başta Irak’ın bölgesel komşularının Cumhurbaşkanları, Dışişleri Bakanları ve yanı sıra Arap ve uluslararası örgütlerden yetkililer katılımı ile gerçekleşti.  Bu zirve toplantısı, 1990 yılından beri ilk kez Bağdat’ta Uluslararası zirve niteliğini taşıdı. Zirvede bölgedeki gerginliği azaltmak, özellikle İran ve Suudi Arabistan’ın katılımı ışığında amaca ulaşmak için, Irak’ın siyasi ve güvenlik durumu üzerinde uzlaşıldı. 1990 yılından bugüne kadar ilk kez düzenlenen böyle bir Zirveye 3 milyar Irak Dinarı Bütçe ayrılmıştır.

Zirvenin Ortak Hedefleri

Fransa ile koordinasyon ve işbirliği içinde düzenlenen zirvede Bağdat’ın komşu ülkelerle önemli ekonomik ortaklıkları olduğu için bölge ülkeleriyle anlayış, diyalog ve işbirliği yoluyla Irak’ta istikrarın sağlanması, gerginliklerin hafifletilmesi ve ekonomiye ağırlık verilmesi hedefleniyor. ayrıca ekonomik ortaklıkların genişletilmesi, terörizmle mücadele, Irak’ın yeniden yapılanma projelerinin desteklenmesi, Bağdat ile komşu ülkeler arasındaki işbirliğinin genişletilmesi, Yemen ve Lübnan da dahil olmak üzere bölgesel konular ve Körfez’deki gemilerin hedef alınmasıyla ilgili konular da ele alındı.

 Zirveye Katılan Liderler

Zirveye Fransız Cumhurbaşkanı Emmanuel Makron, Mısırlı Abdülfettah el-Sisi, Ürdün Kralı Abdullah el-Tani, Katar Şeyh Tamim bin Hamad el-Tani, Arap Birleşik Emirliği Başkan yardımcısı ve Başkanı Dubai Eyaleti Emiri Muhammed bin Rashid Al Maktoum, Kuveyt Başbakanı Şeyh Sabah Halid el-Hamad el- Sabah katıldı. Ayrıca Zirveye Suudi Arabistan, Türkiye ve İran Dışişleri Bakanları, Arap devletleri Birliği Genel Sekreteri Ahmed Abul Gheit ve İslam Konferansı Örgütü Genel Sekreteri Yusuf bin Ahmet, Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) Genel Sekreteri Nayef El Hacraf ve Birleşmiş Milletler Irak Genel Sekreteri Temsilcisi Jeanine plaskhart katıldı.

Zirvenin Sonuç Bildirgesi

  • Bağdat İşbirliği ve Ortaklık zirvesine katılanlar Irak’ı desteklemek ve ortak zorlukları, sorunları ve geleceğe yönelik umutları tartışmak üzere Ülke Liderleri bir araya geldiler.
  • Katılımcılar, Irak Cumhuriyeti’nin bölgedeki dost devletlerin liderlerinin katılımıyla bu zirveye ev sahipliği yapmasına teşekkür ve takdirlerini sundular. Hükümete ve Irak halkına desteklerini dile getirdiler.
  • Liderler; bölgesel ve uluslararası çabaları bölgenin istikrarını ve güvenliğini olumlu yönde yansıtacak şekilde birleştirme gereğini vurguladılar. Ayrıca Liderler Fransa Cumhuriyeti’nin zirveye aktif olarak katılmasında oynadığı koordinasyon rolünü takdir etti.
  • Katılımcılar, Irak’ın siyasi, ekonomik ve güvenlik ortaklıklarını güçlendirmek, yapıcı diyaloğu teşvik etmek ve ortak çıkarlar temelinde anlayışları pekiştirmek amacıyla bölgesel ve uluslararası okyanuslarla ortak bir zemine ulaşma yönündeki diplomatik çabalarını memnuniyetle karşıladılar.
  • Bağdat’ın bu zirvenin benimsemesi, Irak’ın dış ilişkilerinde denge ve olumlu işbirliği politikasını benimsemesinin açık bir kanıtıdır.
  • Katılımcılar, anayasal mekanizmalar uyarınca, devlet kurumlarını güçlendirmek, Irak halkını temsil eden Parlamento seçimleri ve yaklaşan seçim sürecinin bütünlüğü ve şeffaflığını sağlamak için uluslararası gözlemcilerin desteğine ihtiyaç olduğu vurguladı.
  • Katılımcılar, bölgenin, bölge devletlerinin karşılıklı işbirliği ve karşılıklı çıkarlar temelinde iyi komşuluk, devletlerin iç işlerine karışmama ve ulusal egemenliğe saygı göstermek, ortak zorluklarla karşı karşıya olduğunu kabul etmişlerdir.
  • Katılımcılar ayrıca, Irak’ın uluslararası koalisyon, kardeş ve dostların yardımıyla terörle mücadelesinde zafere ulaşması için gösterdiği büyük çaba ve fedakârlıklara övgüde bulundular. Irak’ın askeri ve güvenlik yeteneklerinin bölgedeki güvenliğin sağlamlaştırılmasına ve güçlendirilmesine katkıda bulunacak şekilde gelişmesini memnuniyetle karşıladılar. Terörizm ve aşırılık yanlısı düşüncenin her türünü ve biçimini reddettiklerini yinelediler.
  • Zirvede Irak hükümetinin çeşitli sektörlere yatırımı teşvik eden, herkese fayda sağlayan, uygun bir ekonomik ortam yaratmak, sürdürülebilir kalkınmayı ve istihdam yaratmayı teşvik eden olumlu mesajların gönderilmesine anlaşılmıştır. Sağlayacak şekilde ekonomik reformun gerçekleştirilmesi çerçevesindeki çabalar
  • Zirvede Korona salgını ile mücadelede işbirliğine vurgu yapıldı. Sağlık Bakanlıkları arasında aşı, ilaç vs. tedavi konularına ortak çalışmaların yapılması desteklendi.
  • Zirveye katılanlar arasında dönemsel toplantıların yapılması ve sunulan tavsiyelerin uygulanması için Ülkelerin dış işleri bakanlıklarından oluşan bir komisyon oluşturulmasına karar verdiler.
Önceki İçerikBirleşmiş Milletler, Irak’ta düzenlenecek seçimlere yönelik ek önlemler aldı
Sonraki İçerikCelal Polat’ın Bağdatkatı Romanı Yeni Türkçeye aktarıldı
Dr. Şemsettin Küzeci
Araştırmacı, Eğitimci, Gazeteci, Şair, Yazar Şemsettin Küzeci; Kerkük’te doğdu. Musul Üniversitesi’nden bitirdi. 5 Yıl Kerkük’te lise öğretmenliği yaptı. Kerkük Televizyonu, Bağdat Türkmence Radyosunda Gençlik ve Spor programları hazırlayıp sundu. Yazılarını Bağdat’ta Türkçe yayınlanan Yurt gazetesi, Kardeşlik ve Birlik Sesi dergilerinde yayınladı. Irak’taki siyasi nedenlerden dolayı 1996’da Türkiye’ye yerleşti. 1999 yılında Irak Türkmen Cephesi Türkiye Temsilciliğinde Basın Yayın ve Enformasyon Şube Müdürü olarak çalıştı. Kerkük gazetesi'nin Türkiye temsilciliği ve Türkmeneli TV’de Muhabir, Programcılığı ve Haber Müdürlüğü yaptı. 2007 yılında Irak Basın Tarihi üzerine G.Ü. İletişim Fakültesi Radyo TV ve Sinema bölümünden yüksel lisans ve 2009 yılında Hollanda'da Global Lahey Üniversitesinde Irak Televizyonları üzerine doktorasını yaptı. Türkmeneli Kültür Merkezinde Basın ve Kültür Müşaviridir 2009-2019). Ortadoğu Araştırmaları Merkezi (ORSAM) Medya ve Türkmen Çalışmaları uzmanı. Şubat 2019-15 Temmuz 2020. 16 Temmuz 2020'den beri Türkmeneli Vakfı Başkanlığı Basın Danışmanı... • Irak Gazeteciler Cemiyeti Üyesi. Irak • Irak, Türkiye, Azerbaycan, Arap ve Avrasya Yazarlar Birliği üyesi •İLESAM Üyesi. Ankara -Türkiye • Dünya Genç Türk Yazarlar Birliği Başkan Yardımcısı, (Azerbaycan) • Irak Türkmen Edebiyatçılar Birliği Uluslararası Koordinatörü, • Işık Edebiyatçılar Grubunun Başkanı. (Kerkük) • Türk Dünyası Genç İletişimciler Birliği Kurucu Genel Başkanı. • Dünya Türk Gençleri Birliği Genel Başkan Yardımcısı. (Azerbaycan) • Kerkük Kültür Derneği Kurucu Genel Başkanı, (Ankara- Irak) • Irak Türkmen Basın Konseyi Genel Sekreteri, (Ankara-Irak) • Dünya Gazeteciler Federasyonu. Kurucu üyesi (Genel Sekreter) • Irak Türkmen Gazeteciler Cemiyeti Kurucu Başkanı. •Irak Türkmen Gazeteciler Cemiyeti Kurucu Genel Başkanı. • Dünya İletişimciler Derneği. Kurucusu ev Genel Başkanı. Ankara Türkiye ve Türk dünyasında Irak Türklerini uluslararası konferans, bilgi şöleni ve toplantılarda temsil etti. 300’e yakın hizmet, takdir, teşekkür, onur belgesi, plaket ve ödül almıştır. 2006’da; Irak, Azerbaycan ve Türkiye ile ilgili yapmış olduğu ilmî ve edebî çalışmalarından dolayı, VEKTOR Uluslararası İlim Merkezi tarafından kendisine Fahrî Doktora Payesi verildi. Basılmış 55 adet kitabı bulunmaktadır.