Saddam’ın 31 Ağustos 1996 Erbil Operasyonu

Saddam’ın 31 Ağustos 1996 Erbil Operasyonu

 Dr. Şemsettin Küzeci

1991-2003 yılları arasında Sözde “Güvenlik Bölgesi” olan Erbil şehri, ne yazık ki, 31 Ağustos 1996 tarihinde 30’dan fazla Türkmen’e mezar oldu. KDP başkanı Barzani’nin Saddam’a yazdığı mektup sonucu Erbil’e giren Irak Kuvvetleri ve Güvenlik birimlerinin, ırkçı ve vahşi uygulamaları ve baskın neticesinde 30’dan fazla Irak Türkmen Cephesi ve Türkmen Siyasi Partilerine ait bürolara, Türkmen okullarına, kültür ve ilim yuvalarına düzenlediği baskınlar sırasında, 38 Türkmen vatandaşı tutukladı. 31’ini şehit etmiş ve geri kalanlarının bazılarını tutuklu hallerini devem ettirmiş ve üçbeş kişini de ne hikmetse serbest bırakmıştır. Tutukluların akıbeti hakkında bugüne kadar aileleri ve Türkmen Cephesi sağlıklı bir bilgi elde edememiştir. Konu, BM İnsan Hakları Komisyonu’nun (A/51/496/add.18 November 1996) raporunda tescil edilmiştir.

Aslında bölgede KDP ile KYB arasında randa anlamsızlık nedeniyle çıkan çatışmalar sonu Barzani Saddam’dan Talabani’yi Erbil’den çıkarmak için destek istemesidir. Fiilen de Saddam’ın güçleri Talabani’yi Erbil’den çıkarıp Süleymaniye’ye gönderdi. Barzani ise Erbil’e yerleşti. O günden günümüze Barzani’nin Erbil hâkimiyeti devam etmektedir. Olan Türkmenler oldu. 30 Muhalif Türkmen Bağdat’ta Saddam tarafından idam edildiler.

Konu ile ilgili Irak başbakan yardımcısı Tarık Aziz, 31 Ağustos 1996 tarihinde yaptığı açıklamada “22 Ağustos 1996 tarihinde KDP lideri Mesut Barzani Irak Cumhurbaşkanı Saddam Hüseyin’e bir mektup gönderdi.17 Ağustos 1996 tarihinden beri Celal Talabani güçleri ile İran tarafından Çoman ve Sidekan bölgeleri ciddi bir saldırılara maruz kalmışlardır. bu nedenle onlarca şehit ve sivil insanlarını yaralanmasına neden olmuştur. Ayrıca oradaki masum insanların mülkleri tahribata maruz kalmıştır. Yine mesut Barzani mektubunda; bu olay çok büyük bir planın başlangıcıdır. Bu hususta zat’ı âlinizden Irak ordusuna emir verip tehlike saçtıran yabancı güçlerle işbirlikçi Celal Talabani’nin ihanetine de son vererek Irak ordusunun Erbil’e girmesini rica ederiz.”

 Bu açıklamayı, Tarık Aziz Irak Haber Ajansına 31 Ağustos 1996 da yapmıştır.

Aynı gün KDP Başkanı adına konuşan sözcü; “31 Ağustos 1996 da Irak hükümeti çağrımıza olumlu cevap vererek Kürt Peşmergelerinin gücüne güvenerek Erbil şehrini çeşitli yönlerden kuşatma altına alındı. Daha sonra bu şehri ele geçirdik. Bu bildiri KDP radyosu tarafından 31 Ağustos 1996 da sunuldu. Ayrıca, KDP adını taşıyan bir bildiri mahiyetinde de her yere dağıtıldı.

Irak rejimi bu operasyonda yaklaşık 45 bine civarında asker ve T52, T62,T72 model 400 tank, çeşitli askeri araçlar, uzun mesafeli ağır toplar ve havadan (Huyuz 530) tarzlı Helikopterler de operasyona kullanıldı. Bu Helikopterler, Azadi, Göran ve yeni Arap mahallesi, ayrıca KYB ve Irak Muhalifinin Erbil’de bulunan bütün bürolarını bumbar duman altına aldılar.

Operasyonda,155 M., 130 M. ve 122 M. Nemsavi yapımı meydan savunma mermileri ve şehre saldırıda, Özel Timler, Uçak savar (Katşiyo) mermiler ve destek amacıyla da 4.,7. ve 8.Tümenler operasyona katıldı. Askeri uzmanlara göre Irak Ordusunun %40’ı bu operasyona katıldı. Saniyede 12 mermi Erbil’in üzerine atıldı.

 1. Ahmad Nuriddeen Kayachi /1976 Kirkuk / Turkman Front membership/ Arrested in Arbil on 31.8.1996/ Executed in Baghdad on 24.7.1997

2. Ali Yaychili (Afthal Abdollah) 1971 Kirkuk/ Turkman Front membership/ Arrested in Arbil on 31.8.1996/ Excuted in Baghdad on 24.7.1997

3. Fu’ad Ramadhan Kareem/ Kirkuk/ Turkman Front membership/ Excuted in Baghdad on 18.2.1997

4. Sami Abdul Wahab Albayaty/ Turkman Front membership/Excuted in Baghdad in December 1997

5. Ali Hassan Hussain (Ajamoğlu) 1965 Kirkuk/ Turkman Front membership/ Arrested in Arbil on 31.8.1996/ Excuted in Baghdad on 24.7.1997

6. Murad Salih Mohammed/Kirkuk/Turkman Front membership/Excuted in Baghdad on 9.3.1997

7. Jamal Mohammed Kareem/ Shaterloo-Kirkuk/Turkman Front membership/ Excuted in Baghdad on 9.3.1997

8. Saifuldin Ali Hashim/Kirkuk / Turkman Front membership/Excuted in Baghdad on 9.3.1997

9. Jawdat Kamal Dai Ali/Kirkuk/Turkman Front membership/Excuted in Baghdad on 12.6.1997

10. Jarjes Mohammed Nuruldin/Kirkuk/Turkman Front membership/ Excuted in Baghdad on 12.6.1997

11. Nasrullah Hadi Mohammed/Kirkuk/Turkman Front membership/Excuted in Baghdad on 12.6.1997

12. Farhad Nasruldin Ali/Kirkuk/Turkman Front membership/Excuted in Baghdad on 12.6.1997

13. Jihal Fakhruldin Mohammed/Taza-Kirkuk/Supreme Council (SCIRI) membership/Excuted in Baghdad in December 1997

14. Ramadhan Jamal Kareem/Kirkuk/Turkman Front membership/ Arrested in Arbil on 31.8.1996 in Baghdad in December 1997

15. Fu’ad Kadhem Nadem/Kirkuk/Turkman Front membership/Arrested in Arbil on 31.8.1996 /Excuted in Baghdad in December 1997

16. Amir Kareem Ali/Kirkuk/Turkman Front membership Arrested in Arbil on 31.8.1996/Excuted in Baghdad in December 1997

17. Hashım Mohammed Albayati/Kirkuk/Islamic activist/Excuted in Baghdad in December 1997

18. Arjan Yawoz Mohammed/Kirkuk/Turkman Front membership/Excuted in Baghdad on 1.6.1997

19. Burhan Tawfiq Ali/Kirkuk/Turkman Front membership/Excuted in Baghdad on 1.7.1997

20. Fadhil Mohammed Rahim/Kirkuk/Turkman Front membership

21 Imad Mohammed Mardan/Kirkuk/Turkman Front membership/Excuted in Baghdad on 1.7.1997

22 Fu’at Izzat Jalil/Kirkuk/Turkman Front membership/Excuted in Baghdad on 5.8.1997

23. Jangiz Qahraman Waly/Khanaqin/Islamic activist/Excuted in Baghdad in December 1997

24. Faisal Mohammad Hussain/Jalawla/Dawa Party membership/Excuted in Baghdad in December 1997

25. Labib Salih Noruldin Albayaty/Kirkuk/Participating in a coup attempt/Excuted in Baghdad in December 1997

26. Sudad Ali Nasih/Kirkuk/Participating in a coup attempt/ Excuted in Baghdad in December 1997

27. Taha Nu’man Muslim/Kirkuk/ Participating ,n a coup attempt / Excuted in Baghdad in December 1997/Excuted in Baghdad in December 1997

28. Akram Sultan Mahdi/Kirkuk/Participating in a coup attempt/ Excuted in Baghdad in December 1997

29. Naf’e Yasin Doghramaji/Baghdad/Dealing in the dollar black market/Excuted in Baghdad in December 1997

30. Hassan Nasroldin Kareem/ Turkman Front membership/ Excuted in Baghdad in December 1997

31 Ahmad Hassan Mohammad / 1963 Kirkuk/ Turkman activisit/ Excuted in Baghdad on 26.02.1997

Önceki İçerikTürkiye Cumhurbaşkanı Erdoğan’dan Zafer Bayramı mesajı
Sonraki İçerikKerkük’te Yeni Bir Patlama
Dr. Şemsettin Küzeci
Araştırmacı, Eğitimci, Gazeteci, Şair, Yazar Şemsettin Küzeci; Kerkük’te doğdu. Musul Üniversitesi’nden bitirdi. 5 Yıl Kerkük’te lise öğretmenliği yaptı. Kerkük Televizyonu, Bağdat Türkmence Radyosunda Gençlik ve Spor programları hazırlayıp sundu. Yazılarını Bağdat’ta Türkçe yayınlanan Yurt gazetesi, Kardeşlik ve Birlik Sesi dergilerinde yayınladı. Irak’taki siyasi nedenlerden dolayı 1996’da Türkiye’ye yerleşti. 1999 yılında Irak Türkmen Cephesi Türkiye Temsilciliğinde Basın Yayın ve Enformasyon Şube Müdürü olarak çalıştı. Kerkük gazetesi'nin Türkiye temsilciliği ve Türkmeneli TV’de Muhabir, Programcılığı ve Haber Müdürlüğü yaptı. 2007 yılında Irak Basın Tarihi üzerine G.Ü. İletişim Fakültesi Radyo TV ve Sinema bölümünden yüksel lisans ve 2009 yılında Hollanda'da Global Lahey Üniversitesinde Irak Televizyonları üzerine doktorasını yaptı. Türkmeneli Kültür Merkezinde Basın ve Kültür Müşaviridir 2009-2019). Ortadoğu Araştırmaları Merkezi (ORSAM) Medya ve Türkmen Çalışmaları uzmanı. Şubat 2019'dan itibaren... • Irak Gazeteciler Cemiyeti Üyesi. Irak • Irak, Türkiye, Azerbaycan, Arap ve Avrasya Yazarlar Birliği üyesi •İLESAM Üyesi. Ankara -Türkiye • Dünya Genç Türk Yazarlar Birliği Başkan Yardımcısı, (Azerbaycan) • Irak Türkmen Edebiyatçılar Birliği Uluslararası Koordinatörü, • Işık Edebiyatçılar Grubunun Başkanı. (Kerkük) • Türk Dünyası Genç İletişimciler Birliği Kurucu Genel Başkanı. • Dünya Türk Gençleri Birliği Genel Başkan Yardımcısı. (Azerbaycan) • Kerkük Kültür Derneği Kurucu Genel Başkanı, (Ankara- Irak) • Irak Türkmen Basın Konseyi Genel Sekreteri, (Ankara-Irak) • Dünya Gazeteciler Federasyonu. Kurucu üyesi (Genel Sekreter) • Irak Türkmen Gazeteciler Cemiyeti Kurucu Başkanı. •Irak Türkmen Gazeteciler Cemiyeti Kurucu Genel Başkanı. • Dünya İletişimciler Derneği. Kurucusu ev Genel Başkanı. Ankara Türkiye ve Türk dünyasında Irak Türklerini uluslararası konferans, bilgi şöleni ve toplantılarda temsil etti. 300’e yakın hizmet, takdir, teşekkür, onur belgesi, plaket ve ödül almıştır. 2006’da; Irak, Azerbaycan ve Türkiye ile ilgili yapmış olduğu ilmî ve edebî çalışmalarından dolayı, VEKTOR Uluslararası İlim Merkezi tarafından kendisine Fahrî Doktora Payesi verildi. Basılmış 51 adet kitabı bulunmaktadır.